NGUYỄN THƯỢNG HIỀN

NGUYỄN THƯỢNG HIỀN

NGUYỄN THƯỢNG HIỀN

Nguyễn Thượng Hiền (1868-1925) tên tự: Đỉnh Nam, Đỉnh Thần, tên hiệu: Mai Sơn, còn được gọi là Ông nghè Liên Bạt, sinh năm 1868 tại làng Liên Bạt, tỉnh Hà Đông. Ông là con Hoàng giáp Nguyễn Thượng Phiên, và là con rể quan Phụ chính Đại thần Tôn Thất Thuyết.

Từ nhỏ Nguyễn Thượng Hiền đã nổi tiếng là rất thông minh. Năm 1884, khi 17 tuổi, ông đỗ cử nhân ở khoa thi Hương ở Thanh Hóa. Năm 1885, ông đỗ đầu kỳ thi Hội nhưng chưa kịp xướng danh thì kinh thành Huế thất thủ, ông phải về ở ẩn tại núi Nưa, Thanh Hóa. Đến năm 1892, ông ra thi Đình và đỗ Hoàng Giáp. Lúc đó 24 tuổi, Nguyễn Thượng Hiền được bổ làm Toản Tu ở Quốc Sử quán, thăng Đốc học ở Ninh Bình, rồi thuyên sang Nam Định nên ông còn được gọi là ông Đốc Nam.

Trong thời gian ở Huế, ông cảm nhận tư tưởng tiến bộ của Đại Thế Thiên Hạ Luận của nhân sĩ Nguyễn Lộ Trạch và đọc nhiều tân thư của Trung Quốc. Ông kết giao với nhiều sĩ phu yêu nước như Tăng Bạt Hổ, Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh, Huỳnh Thúc Kháng.

Năm 1898, qua giao tiếp với Tăng Bạt Hổ, Nguyễn Thượng Hiền hỗ trợ phong trào Đông Du nhưng vì cha ông lúc đó mang bệnh nặng nên ông phải ở lại vận động cách mạng trong nước.

Năm 1907 vua Thành Thái bị buộc thoái vị, ông vào phủ Toàn quyền đòi nhà nước Bảo hộ bãi lệnh nhưng không thành. Thối chí, ông giả làm thầy bốc thuốc ở hiệu "Nam Thọ", Hà Nội rồi tìm đường sang Trung Quốc hoạt động và cùng với Phan Bội Châu lập ra Việt Nam Quang phục Hội. Năm 1914 sau khi Phan Bội Châu bị bắt, ông là người lãnh đạo của hội.

Sau khi các hoạt động của Việt Nam Quang phục Hội thất bại, Nguyễn Thượng Hiền xuống tóc vào tu ở chùa Thường Tích Quang, Hàng Châu, tỉnh Chiết Giang (Zhejiang) và mất tại đây vào ngày 28/12/1925. Theo di chúc, thi hài ông được hỏa táng, và tro rải xuống sông Tiền Đường.

 

  • Các tác phẩm:
  • Thơ:
  • Nam chi tập (gồm 3 quyển)
  • Mai Sơn ngâm tập
  • Nam hương tập
  • Mai Sơn ngâm thảo
  • Một số bài thơ Nôm tuyên truyền cách mạng: Bài phú cải lương, Hợp quần doanh sinh thuyết…
  • Văn xuôi:
  • Hát Đông thư dị
  • Kỷ niệm 100 năm năm sinh Phan Bội Châu (viết chung với nhiều tác giả)

KỶ NIỆM 100 NĂM NĂM SINH PHAN BỘI CHÂU

Ấn phẩm "Kỷ niệm 100 năm năm sinh Phan Bội Châu" của các tác giả: Lê Văn Hảo - Nguyễn Thượng Hiền - Hải Khách - Nguyễn Thiệu Lâu - Nguyễn Hiến Lê - Anh Minh - Võ Thành Minh - Trần Viết Ngạc được nhà xuất bản Trình Bầy ấn hành năm 1967. Ấn bản đang được lưu giữ ở Quán sách Mùa Thu có tình trạng đẹp gần như hoàn hảo. Bìa, ruột và gáy sách rất đẹp, lõi sách chăc chắn. Chỉ nhìn riêng về lịch sử thế...
0972 873 962